[INFO] Zapraszamy na wkłady prof. Krystyny Czerni do Muzeum w Lewkowie 19 września 2026

Opublikowano 17 sierpnia 2026, 08:51

Pierwszy wykład 19 września o godz. 11:00

„Jerzy Nowosielski – między tradycją a awangardą„

Niepowtarzalny styl Jerzego Nowosielskiego, jednego z najwybitniejszych artystów polskich XX wieku i wyznawcy prawosławia, kształtował się na skrzyżowaniu tradycji Zachodu i Wschodu: awangardy i malarstwa ikon.Malarz czerpał także ze sztuki naiwnej i ludowej, ze starożytnego Egiptu i średniowiecza, z kubizmu i surrealizmu. Bogactwo inspiracji pozwoliło mu na twórcze rozwinięcie tradycji bizantyńskiej w duchu estetyki współczesnej i wykształcenie własnego, rozpoznawalnego stylu.
Malarstwo Nowosielskiego jawi się dzisiaj zdumiewająco jednolicie, niezależnie od przeznaczenia. Czy to martwe natury, akty i pejzaże, czy też abstrakcje, ikony i cerkiewne polichromie – jednako obrazują „świętość materii”, obejmującą całą rzeczywistość. Warto zanalizować, jakimi środkami artystycznymi udało się to osiągnąć malarzowi.
– Krystyna Czerni

Drugi wykład 19 września 2026 r. godz. 16:00

Jerzy Nowosielski jako bohater i ofiara popkultury

Wykład będzie poświęcony fenomenowi obecności sztuki Jerzego Nowosielskiego w kulturze współczesnej, jego popularności, oraz cenie jaką płaci za nią jego malarstwo. Zarówno postać artysty o nieszablonowej biografii, jak i jego wyrazista, oryginalna sztuka – stają się często tematem dzieł innych twórców, wzorem dla naśladowców, lecz i motywem wykorzystywanym w produkcji muzealnych gadżetów, garderoby czy przedmiotów codziennego użytku. Ogłoszenie „Roku Nowosielskiego” przyczyniło się do wzrostu nie tylko sławy malarza, ale także zagrożeń płynących z usilnej „monetyzacji” dzieła i nazwiska artysty. Obecność dzieła Nowosielskiego w popkulturze grozi bowiem banalizacją i spłyceniem odbioru tej głębokiej, duchowej sztuki. Taki już los klasyków – niemniej dobrze o tym wiedzieć. – Krystyna Czerni

Krystyna Czerni (ur. 1957)
– pisarka, krytyczka i historyczka sztuki; doktor nauk humanistycznych. Zajmuje się sztuką polską XIX i XX w. oraz problemami sztuki sakralnej. W latach 1983–2018 związana z Instytutem Historii Sztuki UJ, obecnie z Instytutem Badań nad Sztuką IRSA. Współpracowała z „Tygodnikiem Powszechnym”, miesięcznikiem „Znak” i TVP Kraków, publikowała w periodykach kulturalnych, czasopismach fachowych i katalogach wystaw. Autorka licznych książek, m.in. Nie tylko o sztuce. Rozmowy z prof. Mieczysławem Porębskim (1993), Rezerwat sztuki (2000), Nietoperz w świątyni. Biografia Jerzego Nowosielskiego (2011, 2018, 2025), Tadeusz Kantor. Spacer po linie (2015), Cisza i zgiełk obrazów (2025), a także serii publikacji dotyczących sztuki sakralnej Jerzego Nowosielskiego: Nowosielski w Małopolsce. Sztuka sakralna (2015), Nowosielski w Lublinie (2015), Nowosielski – sztuka sakralna. Podlasie, Warmia i Mazury, Lublin (2019), Nowosielski na Śląsku. Sztuka sakralna (2022), Nowosielski w Warszawie i na Mazowszu. Sztuka sakralna (2023), Nowosielski – sztuka sakralna. Lourdes, Biały Bór, zbiory prywatne (2023), Nowosielski. Ikony cerkwi i szkice architektoniczne (2024). Opracowała edytorsko prace Mieczysława Porębskiego, eseje, wywiady i listy Jerzego Nowosielskiego oraz korespondencję Tadeusza Różewicza z Zofią i Jerzym Nowosielskimi, z Ryszardem Przybylskim, a także z Anną i Mieczysławem Porębskimi. Finalistka nagród literackich: Nike, Gdynia i Gryfia, laureatka m.in. Nagrody im. K. Wyki. Odznaczona m.in. Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (2008) i srebrnym medalem „Zasłużony Kulturze – Gloria Artis” (2019). Od 2023 roku jest prezesem stowarzyszenia charytatywnego „Krzysiek Pomaga Pomagać”.


Rezerwacja bezpłatnych wejściówek mailowa na adres info@muzuemwlewkowie.pl 🙂